මතක පොතෙන්….                 1 කලාපය-අවසාන පිටුව

Advertisements

මතක පොතෙන් ..කලාපය 1 පිටුව 10(2)

අප පළමු කොටසින් කතා බහ කළේ ජනවාරි මස පළමු වැනි දා ඉතිහාසයේ සිදු වී ඇති දේ පිළිබඳවයි.
මේ සංස්කාරකගේ උසස්පෙළ ව්‍යාපෘතියට අදාළව රචනා කරන ලද ග්‍රන්ථයේ පිටු කිහිපයක්.

මේ දිවයින ඉරිදා සංග්‍ර්‍රහයක ජනවාරි මස විස්තර කර ඇති අයුරුයි.

ජනවාරි මාසයේ අසිරිය!

රෝම දේව කතාවල එන පරිදි “දොරවල් සහ ගේට්‌ටු” වලට අධිපති දෙවියාගේ නම ජානුස්‌ ය; එසේම ආරම්භයේ සහ අවසානයේ දෙවියන්ද ජානුස්‌ ය; යුද්ධයට අධිපති දෙවියන් ද ජානුස්‌ ය. එකී ජානුස්‌ දෙවියන්ගේ නමින් හැඳින්වෙන ජනවාරි මාසය ඉපැරැණි රෝම කැලැන්ඩරයේ 11 වැනි මාසයයි. ක්‍රි. පූ. 2 වන සියවස වැනි විට රෝම කැලැන්ඩරයේම පළමුවැනි මාසය බවට ජනවාරි පත් විය. ජානුස්‌ දෙවියන්ගේ නමේ තේරුමට අනුව යමින් නව අවුරුද්ද ජනවාරි 1 වැනිදායින් ඇරඹූ රෝම වැසියෝ එදින එම දෙවියන්ට විවිධ පුද පූජා පැවැත්වූහ. පුරාතන රෝමයේ ජානුස්‌ දෙවියන් වෙනුවෙන් සාදන ලද අතිවිශාල දෙවොලක්‌ වූ අතර එහි දොරටු දෙකක්‌ සහ ඒවා අසල ජානුස්‌ දෙවියන්ගේ ප්‍රතිමාව බැගින්ද විය. මේ ප්‍රතිමා දෙකෙහි ප්‍රතිවිරුද්ධ අතට අඹන ලද මුහුණු දෙක බැගින් විය. දොරටු දෙකෙන් එකක්‌ නැගෙනහිර පැත්තටත්, අනෙක බස්‌නාහිර පැත්තටත් සාදා තිබිණ. රෝමය වෙනත් රටක්‌ සමග යුද වදින හැමවිටකම මේ දොරවල් දිවා රාත්‍රිය මුළුල්ලේ ම විවෘත කර තැබූ අතර යුද්ධ නැති විට ඒවා වසා තිබිණ.

ක්‍රි. ව. 1502- 1585 අතර ජීවත් වූවා වූද 1572 දී පාප් තනතුරට පත් වුවා වූද ඉතාලියේ 13 වැනි ග්‍රෙගරි පියතුමා වර්තමාන කැලැන්ඩරය නිර්මාණය කළේය. ඔහු එය කළේ එතෙක්‌ පැවැති රෝම කැලැන්ඩරයට ප්‍රතිසංස්‌කරණ කිහිපයක්‌ හඳුන්වා දෙමිනි. සාමාන්‍ය අවුරුදුවල ජනවාරි මාසය පටන් ගන්නේ ඔක්‌තෝබර් මාසය පටන් ගන්නා දවසෙනි. අධික අවුරුදුවල ජනවාරි මාසය පටන් ගන්නේ අප්‍රියෙල් සහ ජුලි මාස පටන් ගන්නා දවසෙනි. සාමාන්‍ය අවුරුද්දකදී ජනවාරිය අවසන් වන්නේ පෙබරවාරි සහ ඔක්‌තෝබර් අවසන් වූ දවසෙනි. අධික අවුරුද්දක ජනවාරිය අවසන් වන්නේ ජුලි මාසය අවසන් වන දවසෙනි. මෙය සංඛ්‍යාත්මක රටාවකි.

උදා – 2011 සාමාන්‍ය වර්ෂය

ජනවාරි මාසය පටන් ගන්නේ සෙනසුරාදා දිනකය.
ඔක්‌තෝබර් මාසය පටන් ගන්නේ සෙනසුරාදා දිනකය.
ජනවාරි අවසන් වන්නේ පෙබරවාරි,
ඔක්‌තෝබර් අවසන් වන සඳුදා දිනකය.

2012 අධික අවුරුද්ද

ජනවාරි මාසය පටන් ගන්නේ ඉරිදා දිනකය
අප්‍රියෙල් මාසය පටන් ගන්නේ ඉරිදා දිනකය
ජුලි මාසය පටන් ගන්නේ ඉරිදා දිනකය
ජනවාරිය අවසන් වන්නේ ජුලි මාසය අවසන් වන අඟහරුවාදා දිනකය.

සංඛනාද වෙදගෙවත්ත
මූලාශ්‍රය – Funk and Wagnalls විශ්වකෝෂය